poniedziałek, 8 stycznia 2018

Gotyckie kościoły na Pomorzu

Kościoły i ich ogrom są świadectwem pychy i buty Kościoła, mam jednak sentyment do najstarszych budowli tego typu. Niewiele z nich zachowało się w pierwotnej formie, bo były później przebudowywane, nie było też dzisiejszego bogactwa wystroju wnętrz. Budując pierwsze murowane kościoły w średniowieczu stawiano na trwałość i majestatyczną wielkość. Na trwałość, bo kościoły budowane pierwotnie z drewna szybko ulegały zniszczeniu. Monumentalność z kolei była potrzebna do wywarcia wrażenia na ludziach, którzy jeszcze w XII wieku wierzyli w swoich bogów w ich mniemaniu znacznie potężniejszych od człowieka, który dał się ukrzyżować, bo czyż można ukrzyżować ogień albo morze?
Bazylika w Szczecinie, odbudowana w XX wieku po doszczętnym zniszczeniu przez Armię Czerwoną, chociaż jej wygląd pochodzi z początku XV wieku w podobnym kształcie stała już podobno w wieku XIV.




XIV wieczny kościół pofranciszkański w Szczecinie obecny wygląd jest zmieniony, bo w XV wieku dobudowano do niego kaplice.


Kościół św. Piotra i św. Pawła w Szczecinie, obecny wygląd pochodzi z XV wieku, w którym był przebudowany ale stał już w XIII wieku, wcześniej już na początku XII wieku stał w tym miejscu kościół drewniany będący najstarszą świątynią chrześcijańską w mieście. Obecnie kościół należy do parafii polsko-ktolickiej, która nie podlega Stolicy Apostolskiej tylko polskiemu Synodowi.




Kolegiata w Stargardzie, obecny wygląd pochodzi z XV wieku kiedy to rozbudowano XIII wieczny murowany kościół zbudowany w miejscu drewnianego.



XV wieczny kościół św. Jana w Stargardzie zbudowany w miejscu gdzie stała XIII wieczna kaplica joanitów.



XIV wieczny kościół w Reczu przebudowany w XV wieku przez krzyżaków.



XIV wieczny kościół w Świdwinie wygląda dziwnie, bo Armia Czerwona utrąciła mu wieżę.



Katedra z XIV wieku w Koszalinie.




XIII wieczny Kościół Mariacki w Słupsku odbudowywany po zniszczeniach a XIV wieku i po pożarze w XV wieku.




XV wieczny kościół podominikański w Słupsku.



XIV wieczny Kościół Mariacki w Darłowie.


Bazylikę Mariacką w Gdańsku budowano właściwie 150 lat, jest więc Xiv, XV i XVI wieczna.



Kościół farny z XIV wieku w Starogardzie Gdańskim.



Bazylika w Koronowie nad Brdą zbudowana w XIV wieku przez cystersów, którzy przybyli w te strony z Sulejowa.




Bazylika w Pelplinie zbudowana w XIV wieku przez cystersów, którzy przybyli w te strony z Meklemburgii.



Kościół w Świeciu nad Wisłą nazywany Starą Farą budowany był długo, przez cały XV wiek i kawałek wieku XVI, Prawdopodobnie w tym czasie miasto przeniosło się na lewy brzeg rzeki Wdy, żeby uniknąć częstego podtapiania, które gnębiło je w widłach Wisły i Wdy. Dlatego wskutek pomieszania różnych stylów architektonicznych kościół jest teraz bardzo oryginalnym i niespotykanym konglomeratem.




XV wieczna katedra w Bydgoszczy, jej obecny wygląd jest zmieniony przez dobudowaną później kaplicę.








środa, 27 grudnia 2017

Bramy miejskie

Prawie każde miasto było w średniowieczu opasane murami obronnymi i można było się do nich dostać tylko przez ufortyfikowane bramy, które można było w każdej chwili zamykać. Wraz z upływem czasu i pojawianiem się coraz nowocześniejszych pojazdów niewielkie przejazdy pod budynkami bramnymi przestały spełniać swoją rolę więc zaczęto je omijać lub wyburzać. Czasami gdy w wyniku rozwoju miasta przelazły przez mury bramy znalazły się wewnątrz miast, a nie na obrzeżach. Niektóre więc zostały całkowicie wyburzone, a te które nie przeszkadzały w komunikacji miejskiej zostały zagospodarowane na inne cele.
Wysoka Brama w Lidzbarku Warmińskim obecnie stoi w środku miasta.



W Pasłęku cała starówka znajduje się na wzgórzu, więc zachowały się prawie całe mury i obydwie bramy – Kamienna




i Młyńska.



Brama Lubawska w Nowym Mieście Lubawskim.



Brama Targowa w Elblągu.


Brama Kwidzyńska w Prabutach.




Brama Grudziądzka w Chełmnie.



W Toruniu zachowały się w całości mury miejskie wzdłuż Wisły – Brama Klasztorna



i Mostowa



Brama Wodna w Grudziądzu



Brama Człuchowska w Chojnicach



Brama Wysoka w Darłowie.


Słupsk – Brama Nowa


i Młyńska


Brama Kamienna Świdwinie.



Stargard – Brama Pyrzycka



Wałowa


i Młyńska


Brama Choszczeńska w Reczu


Brama Krakowska we Wieluniu została przekształcona w ratusz.


Brama Krakowska w Namysłowie.



Brama Polska w Łagowie koło Zielonej Góry




Brama Wodna w Bystrzycy Kłodzkiej